Địa hình tỉnh đa dạng bao gồm đồng bằng chiêm trũng, vùng đồi núi và nửa đồi núi. Đất đai được phù sa bồi đắp rất nhiều nên rất thuận lợi để canh tác cây trồng. Địa bàn Hà Nam cũng có nhiều tiềm năng và lợi thế phát triển cây công nghiệp và hoa màu.

Thị xã Phủ Lý của Hà Nam nằm trên trục giao thông đường bộ và đường sắt Bắc Nam nên giao tông khá thuận tiện.

Hà Nam là địa phương có nền văn hiến lâu đời, là tỉnh có cội nguồn văn minh lúa nước, có nền văn hóa dân gian khá phong phú. Nền văn hóa được thể hiện qua các làng điệu hát chèo, hát chầu văn, hầu bóng đặc biệt là làn điệu hát dậm (vừa hát vừa giậm chân theo lối chèo thuyền)

Tinh Hà Nam cũng là địa phương có nhiều lễ hội truyền thống, trong đó có hội vật võ Liễu Đôi đã nổi tiếng trong cả nước. Mỗi mùa xuân đến cũng là dịp hội hè, các làng quê lại sống động bởi nhiều lễ hội văn hóa đa dạng, xóm làng tràn ngập sắc màu rục rỡ và âm thanh của lại nhạc cụ dân tộc như nhị, sáo trúc, kèn trống...

Từ xa xưa, Hà Nam đã là vùng đất hiếu học, là quê hương của nhà thơ trào phúng Nguyễn Khuyến, nhà văn nổi tiếng Nam Cao, anh hùng Đinh Công Tráng.