Với diện tích 3519km², địa hình Phú Thọ chủ yếu là đồi núi. Toàn tỉnh có địa thế khá thuận lợi về giao thông, với ba con sông lớn là sông Hồng, sông Lô, sông Đà chảy qua, hệ thống giao thông đường sắt Hà Nội - Lào Cai - Côn Minh; đường quốc lộ 2, đường cao tốc xuyên Á là cầu nối quan trọng trong giao lưu kinh tế giữa Trung Quốc với Việt Nam và các nước ASEAN.

Phú Thọ còn là một vùng đất tổ của Việt Nam. Nơi đây các vua Hùng đã dựng Văn Lang - quốc gia đầu tiên của Việt Nam, thủ đô là Phong Châu. Người dân Phú Thọ có truyền thống dựng nước và giữ nước, có nền văn hoá rực rỡ từ lâu đời. Những di sản văn hoá Sơn Vi, Đồng Đậu, Làng Cả và nhiều đình chùa, lăng tẩm còn lại quanh núi Nghĩa Lĩnh cho thấy đất Phong Châu là một trung tâm văn hoá của dân tộc. Phú Thọ cũng là địa phương có nhiều dân tộc cùng sinh sống, có truyền thống đa dạng. Đây là vùng đất có nhiều lễ hội mà lớn nhất là lễ hội đền Hùng (10/03 âm lịch). Người Mường có nhiều truyện thơ, ca dao, tục ngữ, hát xéc bùa, hát ví, hát đúm. Họ hát trong lao động, sản xuất, trong dịp hội hè, cưới xin. Người Việt nổi bật có hát xoan, hát ghẹo. Hát xoan là lối hát nghi lễ, phổ biến ở Kim Đức, An Thái huyện Lâm Thao. Hát ghẹo là lối hát đối đáp giữa nam và nữ gần giống lối hát Quan họ. Nội dung hát ghẹo hoàn toàn chữ tình, có ba loại giọng: ví, sống, sang.Hát ghẹo phổ biến ở một số xã của huyện Tam Nông và Thanh Sơn.